ಮಟ್ಕಾ ಇತಿಹಾಸ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ: ಮುಂಬೈ ಹತ್ತಿ ದರದಿಂದ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಚಾರ್ಟ್‌ವರೆಗೆ

ಒಂದು ಆಟದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮಡಕೆ, ಅದರ ರಿಸಲ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಓಪನ್-ಕ್ಲೋಸ್ ಪದಗಳು, ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ದಿನಸಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯ ನೆನಪು: ಸಟ್ಟಾ ಮಟ್ಕಾದ ಇಂದಿನ ರೂಪ ಆರು ದಶಕಗಳ ಪದರಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿದ್ದು. ಈ ಲೇಖನ ಆ ಪದರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬಿಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಮಟ್ಕಾ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ದಾಖಲೆ ಇಲ್ಲ; ಇರುವುದು ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಯಿಮಾತಿನ ನೆನಪುಗಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು ಎಂದೇ ಓದಿ, ಮತ್ತು ಒಂದು ವಿಷಯ ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಿರಲಿ: ಈ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ನಾಳಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಳಿವು ಇಲ್ಲ.

ಕಾಲರೇಖೆ ಒಂದೇ ನೋಟದಲ್ಲಿ

ಹತ್ತಿಯ ದರ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಅಂಕಿ

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರದ ಬಾಂಬೆ ಹತ್ತಿ ವ್ಯಾಪಾರದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಕಾಟನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ನ ದರಗಳು ಟೆಲಿಪ್ರಿಂಟರ್ ಮೂಲಕ ಬಾಂಬೆ ಕಾಟನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್‌ಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು: ಬೆಳಗಿನ ಆರಂಭದ ದರ ಮತ್ತು ಸಂಜೆಯ ಮುಕ್ತಾಯದ ದರ. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಜನ ಆ ದರಗಳ ಕೊನೆಯ ಅಂಕಿ ಏನಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಪಣ ಕಟ್ಟತೊಡಗಿದರು. ಆರಂಭದ ದರದಿಂದ ಓಪನ್, ಮುಕ್ತಾಯದ ದರದಿಂದ ಕ್ಲೋಸ್; ಇಂದಿನ ರಿಸಲ್ಟಿನ ಎರಡು ಭಾಗಗಳ ಹೆಸರು ಆ ದಿನಗಳ ಕೊಡುಗೆ. ದರವನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಮೈಲಿ ದೂರದ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಯಾರೂ ಅದನ್ನು ತಿರುಚಲಾರರು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಈ ಪಣಕ್ಕೆ ಬಲ ಕೊಟ್ಟಿತು.

1961ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಈ ದರಗಳ ಪ್ರಸಾರ ನಿಂತಿತು. ಹಳೆಯ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಜನರಿಗೆ ಬೇರೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೂಲ ಬೇಕಾಯಿತು.

1962: ವರ್ಲಿಯ ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿ ಮತ್ತು ಮಡಕೆ

ಗುಜರಾತಿನ ಕಚ್ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಬಂದು ವರ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಲ್ಯಾಣಜಿ ಭಗತ್ 1962ರಲ್ಲಿ ವರ್ಲಿ ಮಟ್ಕಾ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ದರದ ಬದಲು ಕಾಗದದ ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲೆ 0 ರಿಂದ 9 ರವರೆಗಿನ ಅಂಕಿ ಬರೆದು, ಅವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಮಣ್ಣಿನ ಮಡಕೆಗೆ ಹಾಕಿ, ಜನರ ಎದುರೇ ಚೀಟಿ ಎತ್ತುವ ಪದ್ಧತಿ ಬಂತು. ಹಿಂದಿಯ ಮಟ್ಕಾ ಎಂದರೆ ಅದೇ ಮಡಕೆ. ಮುಂದೆ ಚೀಟಿಗಳ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಇಸ್ಪೀಟ್ ಎಲೆಗಳು ಬಂದವು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಮೂರು ಎಲೆಗಳನ್ನು ಎಳೆದು ಅವುಗಳ ಮೊತ್ತದ ಕೊನೆಯ ಅಂಕಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ಆ ಕ್ರಮವೇ ಇಂದಿನ ಪನ್ನಾ ಮತ್ತು ಅಂಕದ ಲೆಕ್ಕ. ಭಗತ್ ಅವರ ಆಟ ವಾರದ ಎಲ್ಲ ದಿನವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಗಳಿವೆ. ಅವರ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲ ಭಾಗವೇ ಇಂದಿನ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ.

1964: ರತನ್ ಖತ್ರಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ವರ್ಲಿ

ಕರಾಚಿಯಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದಿದ್ದ ಸಿಂಧಿ ವ್ಯಾಪಾರಿ ರತನ್ ಖತ್ರಿ 1964ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂ ವರ್ಲಿ ಮಟ್ಕಾ ಎಂಬ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಆಟ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರ ಆಟ ವಾರಕ್ಕೆ ಐದು ದಿನ ಮಾತ್ರ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ನಡುವೆ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಸರು ಪಡೆಯಿತು. ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಅವರನ್ನು ಮಟ್ಕಾ ಕಿಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆದವು. ಇಂದು ಮೇನ್ ಬಜಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ರಾತ್ರಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಅನೇಕರು ಆ ಪರಂಪರೆಯ ಮುಂದುವರಿಕೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಅರವತ್ತರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹೆಸರಿನ, ಒಂದೇ ಲೆಕ್ಕದ ಆಟಗಳು ಜೊತೆಜೊತೆಗೆ ಬೆಳೆದವು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಒಂದೇ ನಿಯಮ ಪಾಲಿಸುವ ಇಂದಿನ ರೂಢಿಗೆ ಇದೇ ಮೂಲ.

ಎಪ್ಪತ್ತು-ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕ: ಗಿರಣಿಗಳ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ

ಪರೇಲ್, ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್, ದಾದರ್ ಸುತ್ತಲಿನ ಬಟ್ಟೆ ಗಿರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕಾರ್ಮಿಕರಿದ್ದರು. ಸಂಜೆಯ ಪಾಳಿ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಚಹಾದಂಗಡಿಯ ಮಾತಿನ ವಿಷಯ ಆ ದಿನದ ಓಪನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋಸ್ ಆಗಿತ್ತು. ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಆಟದ ವಹಿವಾಟು ತಿಂಗಳಿಗೆ ನೂರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಮುಟ್ಟಿತ್ತು ಎಂದು ಆಗಿನ ವರದಿಗಳು ಅಂದಾಜಿಸಿದವು; ನಿಖರ ಅಂಕಿ ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯ ಸಂಗತಿ ಬೇರೆ: ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನ ಹಿಂದಿನ ದಿನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ನೋಟ್‌ಬುಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಾರವಾರು ಬರೆದಿಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡರು. ಇಂದಿನ ಜೋಡಿ ಚಾರ್ಟಿನ ವಾರದ ಸಾಲು ಆ ನೋಟ್‌ಬುಕ್ ಪುಟದ ನೇರ ವಂಶಸ್ಥ.

ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕ: ದಾಳಿ ಮತ್ತು ಚದುರುವಿಕೆ

1982ರ ಗಿರಣಿ ಮುಷ್ಕರದ ನಂತರ ಮಧ್ಯ ಮುಂಬೈಯ ಬದುಕು ಬದಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈಯ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಮಟ್ಕಾ ಅಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ಸತತ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ದೊಡ್ಡ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮುಚ್ಚಿದವು. ಬುಕ್ಕಿಗಳು ಗುಜರಾತ್, ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಣ್ಣ ಊರುಗಳಿಗೆ ಸರಿದರು; ಕೆಲವರು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಬೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಲಾಟರಿ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಳಿದರು. ರತನ್ ಖತ್ರಿ ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲೇ ಆಟದಿಂದ ದೂರ ಸರಿದರು ಮತ್ತು 2020ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಒಂದೇ ನಗರದ ಕೆಲವು ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದ ಆಟ ಈಗ ದೇಶದ ತುಂಬ ಹರಡಿದ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಜಾಲವಾಯಿತು.

ಫೋನ್, ಎಸ್‌ಎಂಎಸ್, ವೆಬ್‌ಸೈಟ್

ಅಡ್ಡೆಗಳು ಇಲ್ಲವಾದ ಮೇಲೆ ರಿಸಲ್ಟ್ ತಲುಪಿಸುವ ಕೆಲಸ ಟೆಲಿಫೋನ್ ಸಾಲುಗಳಿಗೆ ಬಂತು; ಎರಡು ಸಾವಿರದ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ಎಂಎಸ್ ಸೇವೆಗಳು ಸೇರಿದವು. 2010ರ ನಂತರ ಅಗ್ಗದ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ ಮತ್ತು ಡೇಟಾ ಬಂದಾಗ ರಿಸಲ್ಟ್ ವೆಬ್‌ಸೈಟುಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು. ಕೈಬರಹದ ನೋಟ್‌ಬುಕ್ ಈಗ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಜೋಡಿ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾನೆಲ್ ಚಾರ್ಟ್ ಆಯಿತು; ಯಾವುದೇ ಹಳೆಯ ದಿನಾಂಕದ ಸಾಲನ್ನು ದಿನಾಂಕವಾರು ಪುಟದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಹುಡುಕುವಂತಾಯಿತು. Satta Matka Global ಈ ದಾಖಲೆ ಪರಂಪರೆಯ ಒಂದು ಕೊಂಡಿ: ಘೋಷಿತ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ತೋರಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಇದರ ಕೆಲಸ.

ಇಂದಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು

ಇಂದು ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಿಸಲ್ಟ್ ಘೋಷಿಸುತ್ತವೆ. ಪರಿಚಿತ ಹೆಸರುಗಳು:

• ಕಲ್ಯಾಣ್: 1962ರ ಪರಂಪರೆಯ ಮುಖ್ಯ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ; ಕಲ್ಯಾಣ್ ನೈಟ್ ಅದರ ರಾತ್ರಿಯ ಸೋದರ.
• ಮೇನ್ ಬಜಾರ್: ರಾತ್ರಿ ತಡವಾಗಿ ಮುಗಿಯುವ ಹಳೆಯ ಹೆಸರಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ.
• ಮಿಲನ್, ರಾಜಧಾನಿ, ಮಧುರ್: ಒಂದೊಂದಕ್ಕೂ ಡೇ ಮತ್ತು ನೈಟ್ ಎಂಬ ಎರಡು ಅವಧಿ.
• ಟೈಮ್ ಬಜಾರ್, ಶ್ರೀದೇವಿ: ಹಗಲಿನ ಆರಂಭದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಡೇ: ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯವಿದ್ದರೂ ನಿಯಮ ಉಳಿದವುಗಳಂತೆಯೇ.

ಹೆಸರು ಎಷ್ಟೇ ಇರಲಿ, ಪನ್ನಾ, ಅಂಕ ಮತ್ತು ಜೋಡಿಯ ಲೆಕ್ಕ ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ಒಂದೇ; ಬದಲಾಗುವುದು ಸಮಯ ಮತ್ತು ರಜಾ ದಿನ ಮಾತ್ರ. ಅವನ್ನು ಟೈಮ್ ಟೇಬಲ್ ಪುಟ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ ಓದುವಾಗ ನೆನಪಿರಲಿ

• ವರ್ಷ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳು ವರದಿಯಿಂದ ವರದಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ; ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಡೆ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾಗಿರುವ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಡಲಾಗಿದೆ.
• ಆಟ ಹಳೆಯದು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. 1867ರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೂಜು ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ತಮ್ಮದೇ ಕಾಯ್ದೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆ ಮಟ್ಕಾ ಮೇಲೆ ಹಣ ಕಟ್ಟುವುದು ಅಪರಾಧ; ನಿಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದ ನಿಯಮವೇ ನಿಮಗೆ ಅನ್ವಯ.
• ಈ ಪುಟ 18 ವರ್ಷ ತುಂಬಿದ ಓದುಗರಿಗೆ. Satta Matka Global ಬಾಜಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾವ ಬುಕ್ಕಿಗೂ ಸೇರಿಲ್ಲ.
• ಆರು ದಶಕದ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಹುಡುಕಿದರೂ ನಾಳಿನ ಪನ್ನಾ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ; ಚಾರ್ಟ್ ನೆನಪಿನ ಪುಸ್ತಕ, ಭವಿಷ್ಯದ ಪುಸ್ತಕವಲ್ಲ.

ಪದಗಳ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ, ಚಾರ್ಟ್ ಓದಲು ಚಾರ್ಟ್ ಪಾಠ, ಚಿಕ್ಕ ಉತ್ತರಗಳಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಪುಟ ನೋಡಿ.